Protein C-Reactive (CRP) bụ protein nke imeju na-emepụta, ọkwa ya n'ọbara na-arị elu nke ukwuu n'ihi mbufụt. Nchọpụta ya na 1930 na ọmụmụ ihe ndị sochirinụ emeela ka ọrụ ya sie ike dị ka otu n'ime ihe ngosi ihe ndị dị mkpa na nke a na-ejikarị eme ihe na ọgwụ ọgbara ọhụrụ. Mkpa nke nnwale CRP dị na uru ya dị ka ihe ngosi mbufụt dị nro, ọ bụ ezie na ọ bụghị kpọmkwem, na-enyere aka na nchọpụta, nhazi ihe egwu, na nlekota ọtụtụ ọnọdụ.

1. Ihe nrịbama dị nro maka ọrịa na mbufụt
Otu n'ime ihe ndị bụ isi e ji CRP eme bụ ịchọpụta na ijikwa ọrịa, ọkachasị ọrịa nje bacteria. Ọ bụ ezie na mmụba na CRP bụ nzaghachi izugbe maka mbufụt, ọkwa nwere ike ịrị elu na ọrịa nje bacteria dị oke njọ, na-agafekarị 100 mg/L. Nke a na-eme ka ọ baa uru n'ịmata ọdịiche dị n'etiti nje bacteria na ọrịa nje, ebe nke ikpeazụ na-akpata mmụba dị ntakịrị. N'ebe a na-agwọ ọrịa, a na-eji CRP achọpụta ọnọdụ dị ka oyi baa, sepsis, na ọrịa mgbe a wachara ahụ. Dịka ọmụmaatụ, ileba anya na ọkwa CRP mgbe a wachara ahụ na-enyere ndị dọkịta aka ịchọpụta nsogbu dị ka ọrịa ọnya ma ọ bụ ọnya miri emi n'oge, na-enye ohere maka ntinye aka ngwa ngwa. Ọ na-enyekwa aka n'ịchịkwa ọrịa mkpali na-adịghị ala ala dị ka ọrịa ogbu na nkwonkwo rheumatoid na ọrịa eriri afọ mkpali (IBD), ebe nha usoro na-enyere aka ịchọpụta ọrụ ọrịa na irè nke ọgwụgwọ mgbochi mkpali.

2. Nnyocha Ihe Ize Ndụ nke Obi: hs-CRP
Nnukwu ọganihu n'ọhịa ahụ bụ mmepe nke nnwale CRP dị elu (hs-CRP). Nnwale a na-atụle ọkwa CRP dị ala nke ukwuu, nke a na-ahụbeghị na mbụ. Nnyocha egosila na mbufụt na-adịghị ala ala, nke dị ala n'ime mgbidi akwara bụ isi ihe na-akpata atherosclerosis - mkpokọta nke plaque nke nwere ike ibute nkụchi obi na strok. hs-CRP na-eje ozi dị ka ihe nrịbama siri ike maka mbufụt akwara a dị n'okpuru.
Òtù Obi nke Amerịka na-amata hs-CRP dị ka ihe nwere ike ibute ọrịa obi n'onwe ya. A na-ewere ndị nwere ọkwa hs-CRP n'ogo dị elu (karịa 3 mg/L) dị ka ndị nọ n'ihe ize ndụ dị elu maka ihe omume obi n'ọdịnihu, ọbụlagodi na ọkwa cholesterol ha bụ nke nkịtị. N'ihi ya, a na-eji hs-CRP eme ka nyocha ihe egwu dịkwuo mma, ọkachasị maka ndị ọrịa nwere ihe egwu dị n'etiti. Nke a na-enye ohere maka atụmatụ mgbochi ahaziri ahazi, dị ka ịmalite ọgwụgwọ statin n'ime ndị mmadụ na-agaghị agwọ dabere na ihe egwu ọdịnala naanị.

3. Nleba anya na nzaghachi ọgwụgwọ na amụma
E wezụga nchọpụta na nyocha ihe egwu, CRP bụ ngwaọrụ dị mma maka inyocha mmeghachi omume onye ọrịa na ọgwụgwọ. N'ọrịa ndị na-efe efe, mbelata ọkwa CRP bụ ihe na-egosi na ọgwụgwọ ọgwụ nje ma ọ bụ ọgwụ nje dị irè. N'otu aka ahụ, n'ọnọdụ autoimmune, mbelata na CRP na-ejikọta ya na mgbochi nke ọma nke mbufụt site na ọgwụ mgbochi ahụ. Ụdị ike a na-enye ndị dọkịta ohere ịgbanwe atụmatụ ọgwụgwọ n'oge. Ọzọkwa, ọkwa CRP dị elu na-ejikọkarị ya na amụma ka njọ n'ọnọdụ dị iche iche site na kansa ruo na nkụda obi, na-enye windo n'ime oke na ụzọ ọrịa ahụ si dị.

Mmachi na Mmechi
N'agbanyeghị uru ya, oke CRP dị oke mkpa bụ enweghị nkọwapụta ya. Ọkwa dị elu na-egosi ọnụnọ nke mbufụt mana ọ naghị akọwapụta ihe kpatara ya. Nrụgide, mmerụ ahụ, oke ibu, na ọnọdụ na-adịghị ala ala nwere ike ime ka CRP dịkwuo elu. Ya mere, a ga-akọwa ihe si na ya pụta mgbe niile dabere na akụkọ ihe mere eme nke onye ọrịa, nyocha anụ ahụ, na nchọpụta nchọpụta ndị ọzọ.

Na mmechi, mkpa nke nnwale CRP dị ọtụtụ. Site n'ịrụ ọrụ dị ka ule mbụ maka ọrịa ndị dị oke njọ ruo n'ịrụ ọrụ dị ka onye na-ebu amụma ihe egwu obi ogologo oge site na hs-CRP, ihe ngosi a bụ ngwa dị mkpa n'ihe gbasara ndị dọkịta. Ike ya iji tụọ ma nyochaa mbufụt nke ọma emeela ka nlekọta ndị ọrịa ka mma n'ịchọpụta, nduzi ọgwụgwọ, na nyocha amụma n'ọtụtụ ọkachamara ahụike.