Mu buryo bugoye bw’ubuvuzi bwa none, gupima amaraso byoroshye akenshi ni byo bituma umuntu afatwa hakiri kare kandi bigakiza ubuzima. Muri ibyo, gupima Alpha-fetoprotein (AFP) ni igikoresho cy’ingenzi kandi gifite impande nyinshi, akamaro kacyo kaba kuva ku gukurikirana imikurire y’umwana uri mu nda kugeza ku kurwanya kanseri mu bantu bakuru.

Mu myaka ibarirwa muri za mirongo, ikizamini cya AFP cyabaye inkingi ikomeye yo gupima mbere yo kubyara. Nk'uko ari poroteyine ikorwa n'umwijima w'umwana uri mu nda, urugero rwa AFP mu maraso y'umugore utwite n'amazi ya amniotic bitanga umwanya w'ingenzi wo kwinjira mu nda. Iyo bishyizwe mu itsinda rinini ryo gupima, ikizamini cya AFP, gikunze gukorwa hagati y'ibyumweru 15 na 20 byo gutwita, ni uburyo bukomeye kandi budakoresha imbaraga nyinshi bwo gusuzuma ibyago byo kuvukana ibibazo bikomeye. Urugero ruri hejuru mu buryo budasanzwe rushobora kugaragaza ko hari ibyago byinshi byo kugira ibibazo by'imitsi yo mu bwonko, nka spina bifida cyangwa anencephaly, aho ubwonko cyangwa uruti rw'umugongo bidakura neza. Ku rundi ruhande, urugero ruri hasi rushobora kugaragaza ibyago byinshi byo kugira ibibazo bya chromosomes, harimo na Down syndrome. Ubu buryo bwo kuburira hakiri kare butuma abakora ubuvuzi bashobora guha ababyeyi ibizamini birambuye byo gusuzuma, ubujyanama, n'amahirwe yo kwitegura ubuvuzi bwihariye, bigatuma biba igice cy'ingenzi mu kwita ku babyeyi ku bijyanye no kubyara.

Ariko, akamaro ko gupima AFP karenze icyumba cyo kubyariramo. Mu buryo butangaje, iyi poroteyine y’umwana uri mu nda yongera kugaragara nk'ikimenyetso gikomeye mu mubiri w'umuntu mukuru, aho kuba igaragara nk'ikimenyetso gitukura. Ku baganga b'indwara zo mu nda n'inzobere mu kuvura kanseri y'umwijima, ikizamini cya AFP ni intwaro y'ibanze mu rugamba rwo kurwanya kanseri y'umwijima, cyane cyane kanseri y'umwijima (HCC).

Ku bantu barwaye indwara z'umwijima zidakira nka cirrhose cyangwa hepatite B na C, gukurikirana buri gihe urugero rwa AFP bishobora kurokora ubuzima. Kuzamuka k'urugero rwa AFP muri aba bantu bafite ibyago byinshi akenshi biba ikimenyetso cy'uko ikibyimba cyatangiye, bigatera inyigo ku gihe nk'isuzuma rya ultrasound cyangwa CT scan kugira ngo byemezwe. Ibi bituma habaho ubufasha mu gihe cy'indwara hakiri kare kandi ishobora kuvurwa, bigatuma amahirwe yo kubaho arushaho kwiyongera. Byongeye kandi, ikizamini si icyo gusuzuma gusa. Ku barwayi basanzwe bavurwa HCC, ibipimo bya AFP bikoreshwa mu kugenzura uburyo ubuvuzi bukora no kugenzura niba kanseri yongeye kugaruka.

Akamaro k'iki gipimo karagera no mu gusuzuma no kuvura ibibyimba by'uturemangingo tw'imiti, nk'ibiboneka mu dusabo tw'intanga cyangwa udusabo tw'intanga. Urugero, urugero rwa AFP ku mugabo ufite udusabo tw'intanga, rugaragaza cyane ubwoko runaka bwa kanseri, bikaba ari byo biyobora ibyemezo byo kuvura kuva mu ntangiriro.

Nubwo ifite imbaraga, abahanga mu by'ubuvuzi bashimangira ko ikizamini cya AFP atari igikoresho cyo gusuzuma indwara cyihariye. Ibisubizo byacyo bigomba gusobanurwa hakurikijwe uko kimeze—ukurikije imyaka y'umurwayi, ubuzima bwe, ndetse n'ibindi bipimo. Ibyiza n'ibibi bishobora kubaho. Nyamara, agaciro kacyo ntikavugwaho rumwe.

Mu gusoza, ikizamini cya AFP gikubiyemo ihame ry’ubuvuzi bwo kwirinda no kwirinda indwara. Kuva ku kurinda ubuzima bw’abazavuka kugeza ku gutanga umuburo w’ingenzi wo kwirinda kanseri zikomeye, iki gipimo cy’amaraso gikomeje kuba inkingi y’ubuvuzi bwo gusuzuma indwara. Gukomeza gukoreshwa mu buvuzi ni ikimenyetso cy’akamaro kayo mu kurinda no kubungabunga ubuzima bw’abantu.