Ferritin: Biomarker Inokurumidza Uye Yakarurama Yekuongorora Kushaikwa Kwesimbi uye Anemia
Nhanganyaya
Kushaikwa kwesimbi uye anemia matambudziko ehutano akajairika pasi rose, kunyanya munyika dzichiri kusimukira, vakadzi vane pamuviri, vana nevakadzi vari pazera rekubereka. Kushaikwa kwesimbi mumuviri (IDA) hakungokanganisi mashandiro emuviri nepfungwa evanhu chete, asi kunogonawo kuwedzera njodzi yematambudziko epamuviri uye kunonoka kukura kwevana. Nokudaro, kuongororwa nekukurumidza uye kupindira kwakakosha. Pakati pezviratidzo zvakawanda zvekuonekwa, ferritin yave chishandiso chakakosha chekuongorora kushomeka kwesimbi uye anemia nekuda kwekunzwa kwayo kwakanyanya uye kwakananga. Chinyorwa chino chichakurukura hunhu hwe ferritin, zvakanakira zvayo mukuongorora kushomeka kwesimbi uye anemia, uye kukosha kwayo mukurapa.
Hunhu hweBiologicalFerritin
Ferritinipuroteni inochengetedza iron inowanikwa zvakanyanya munyama dzemunhu. Inonyanya kugadzirwa nechiropa, chirebvu nemapfupa. Basa rayo guru nderekuchengetedza iron uye kudzora kuenzana kwesimbi. Muropa, huwandu hweferritinzvine hukama hwakanaka nesimbi yakachengetwa mumuviri. Nokudaro, serumferritinMazinga esimbi ndiwo chimwe chezviratidzo zvinonyanya kuratidza kuti muviri une simbi yakachengetwa sei. Mumamiriro ezvinhu akajairwa, huwandu hweferritin muvanhurume vakuru hunenge 30-400 ng/mL, uye muvanhukadzi hunenge 15-150 ng/mL, asi kana paine kushomeka kwesimbi, kukosha uku kuchaderera zvakanyanya.
Zvakanakira zveFerritinmuKuongorora Kushaikwa Kwesimbi
1. Kunzwa kwakanyanya, kuonekwa kwekutanga kwekushomeka kwesimbi
Kukura kwekushaikwa kwesimbi kwakakamurwa kuita zvikamu zvitatu:
- Danho rekushomeka kwesimbi: simbi yekuchengetedza(ferritin) inoderera, asi hemoglobin yakajairika;
- Danho rekushomeka kwesimbi muropa:ferritinkuwedzera kuderera, transferrin saturation inoderera;
- Danho rekushaya iron anemia: hemoglobin inoderera, uye zviratidzo zveanemia zvinoonekwa.
Nzira dzechinyakare dzekuongorora (dzakadai sekuongorora hemoglobin) dzinogona kungoona matambudziko ari muchikamu chekushaya ropa, nepoferritinKuongororwa kunogona kuona kusarongeka pakutanga kwekushomeka kwesimbi, nokudaro zvichipa mukana wekupindira nekukurumidza.
2. Kunyatsotsanangurwa, Kuderedza Kuongororwa Zvisina Kunaka
Zvirwere zvakawanda (zvakaita sekuzvimba kwenguva refu uye hutachiona) zvinogona kukonzera anemia, asi hazvikonzerwi nekushomeka kwesimbi. Muchiitiko ichi, kungovimba chete nehemoglobin kana mean corpuscular volume (MCV) kunogona kukanganisa chikonzero chacho.FerritinKuongororwa kunogona kusiyanisa nemazvo anemia yekushaikwa kwesimbi kubva kune dzimwe mhando dzeanemia (dzakadai seanemia yezvirwere zvisingaperi), zvichivandudza kunyatsoongorora.
3. Inokurumidza uye iri nyore, yakakodzera kuongororwa kwakakura
Tekinoroji yemazuva ano yekuongorora makemikari inoita kuti kuongororwa kweferritin kukurumidze uye kusadhura zvakanyanya, uye yakakodzera mapurojekiti ehutano hweveruzhinji akadai sekuongororwa kwenharaunda, kutarisirwa kwehutano hwemadzimai nevana, uye kutarisa kudya kwevana. Kana tichienzanisa nemiedzo inopindwa muropa yakaita seyekudhirowa simbi yemumaro (gold standard), kuyedzwa kweserum ferritin kuri nyore kukurudzira.
Kushandiswa kweFerritin mukurapa kweAnemia
1. Kutungamira kurapwa kwekuwedzera simbi
Ferritinmazinga anogona kubatsira vanachiremba kuona kana varwere vachida kuwedzerwa iron uye kutarisa kushanda kwekurapa. Semuenzaniso:
- Ferritin<30 ng/mL: zvinoratidza kuti simbi yakachengetwa yapera uye kuwedzerwa kwesimbi kunodiwa;
- Ferritin<15 ng/mL: zvinoratidza zvakasimba kuti une anemia yekushaikwa kwesimbi mumuviri;
- Kana kurapwa kwacho kwabudirira, ferritin mazinga achakwira zvishoma nezvishoma uye anogona kushandiswa kuongorora kushanda kwechirwere ichi.
1. Kutungamira Kuwedzera Iron
Ferritinmazinga anobatsira vanachiremba kuona kudiwa kwekurapa nesimbi uye kutarisa kushanda kwekurapa. Semuenzaniso:
- Ferritin<30 ng/mL: Zvinoratidza kuti simbi yapera, zvichireva kuti inoda kuwedzerwa.
- Ferritin<15 ng/mL: Zvinoratidza zvakanyanya kuti une anemia yekushaikwa kwesimbi mumuviri.
- Munguva yekurapwa, kukwiraferritinmazinga anosimbisa kushanda kwekurapa.
2. Kuongororwa kwevanhu vakasiyana
- Vakadzi vane pamuviri: kudiwa kwesimbi kunowedzera panguva yekuzvitakura, uyeferritinkuongororwa kunogona kudzivirira matambudziko emadzimai nevana.
- Vana: kushomeka kwesimbi kunokanganisa kukura kwepfungwa, uye kuongororwa kwekutanga kunogona kuvandudza fungidziro.
- Varwere vane zvirwere zvisingaperi: vakadai sevarwere vane chirwere cheitsvo uye chirwere chekuzvimba kwemudumbu,ferritin Kusanganiswa ne transferrin saturation kunogona kuratidza rudzi rwe anemia.
Miganhu yeFerritinKuedza uye Mhinduro
Kunyangwe ferritin iriyo chiratidzo chinodiwa chekuongorora kushomeka kwesimbi, inofanira kududzirwa nekungwarira mune dzimwe nguva:
- Kuzvimba kana hutachiona:Ferritin, seprotein inokonzera acute phase reactant, inogona kunge yakakwira zvisirizvo muhutachiona, bundu kana kuzvimba kwenguva refu. Muchiitiko ichi, inogona kusanganiswa neMapuroteni eC-reactive (CRP) ortransferrinkuzara kweruzivo rwechizvino-zvino kuti pave nekutonga kwakazara.
- Chirwere chechiropa:FerritinMuvarwere vane cirrhosis, chirwere ichi chinogona kuwedzera nekuda kwekukuvara kwemasero echiropa uye chinofanira kuongororwa pamwe chete nezvimwe zviratidzo zve metabolism yesimbi.
Mhedziso
FerritinKuongororwa kwave chishandiso chakakosha chekuongorora kushomeka kwesimbi uye anemia nekuda kwekunzwa kwayo kwakanyanya, kujeka kwayo uye nyore kwayo. Haingogone kuona chete kushomeka kwesimbi nekukurumidza uye kudzivirira kufambira mberi kweanemia, asiwo inotungamira kurapwa kwakarurama uye kuvandudza fungidziro yemurwere. Muhutano hweveruzhinji uye mukurapa, kukurudziraferritin Kuongororwa kunogona kubatsira kuderedza mutoro wezvirwere zvekushaya iron, kunyanya kune mapoka ane njodzi huru (senge vakadzi vane pamuviri, vana nevarwere vane zvirwere zvisingaperi). Mune ramangwana, nekufambira mberi kwetekinoroji yekuona chirwere,ferritin zvinogona kuita basa guru mukudzivirira nekudzora kupererwa kweropa pasi rose.
Isu Baysen Medical tinogara tichitarisa pakuongorora kuti tivandudze hupenyu. Takagadzira mapuratifomu mashanu etekinoroji - Latex, colloidal gold, Fluorescence Immunochromatographic Assay, Molecular, Chemiluminescence Immunoassay, OurKiti yekuyedza Ferritin kushanda kuri nyore uye unogona kuwana mhedzisiro yebvunzo mumaminitsi gumi nemashanu
Nguva yekutumira: Chikunguru-15-2025






