Àwọn àmì ìkìlọ̀ láti ọkàn rẹ: Mélòó ni o lè dá mọ̀?

Nínú àwùjọ òde òní tí ó yára kánkán, ara wa ń ṣiṣẹ́ bí ẹ̀rọ dídíjú tí ń ṣiṣẹ́ láìdáwọ́dúró, pẹ̀lú ọkàn tí ń ṣiṣẹ́ gẹ́gẹ́ bí ẹ̀rọ pàtàkì tí ń mú kí ohun gbogbo máa lọ déédéé. Ṣùgbọ́n, láàárín ìrọ́kẹ̀kẹ̀ àti wàhálà ìgbésí ayé ojoojúmọ́, ọ̀pọ̀ ènìyàn ń gbójú fo “àwọn àmì wàhálà” tí ọkàn wọn ń fi ránṣẹ́. Àwọn àmì àrùn ara lásán wọ̀nyí lè jẹ́ ìkìlọ̀ díẹ̀ láti inú ọkàn rẹ. Mélòó nínú wọn ni o lè dá mọ̀?

◉Èémí kíákíá nígbà tí a bá dùbúlẹ̀
Tí o bá ní ìṣòro èémí díẹ̀ lẹ́yìn tí o bá ti dùbúlẹ̀, èyí tí ó máa ń dínkù nígbà tí o bá jókòó, ó lè fi hàn pé ọkàn rẹ kò ṣiṣẹ́ dáadáa. Èyí máa ń ṣẹlẹ̀ nítorí pé dídúró tí ó tẹ́jú máa ń mú kí ẹ̀jẹ̀ padà sí ọkàn, ó máa ń mú kí afẹ́fẹ́ má lè rìn, ó sì máa ń fa àìní èémí. Nínú irú àwọn ọ̀ràn bẹ́ẹ̀, wá ìgbìmọ̀ onímọ̀ nípa ọkàn kíákíá, kí o sì tún yẹra fún àwọn àìsàn tó ní í ṣe pẹ̀lú ẹ̀dọ̀fóró.

◉ Ìwúwo Àyà, Bí Òkúta Púpọ̀
Àmì yìí tí a sábà máa ń pè ní ìfúnpọ̀ àyà, lè túmọ̀ sí ìfúnpọ̀ àyà tí a bá yọ àwọn ohun tó ń fa ìmọ̀lára àti ìṣòro ètò atẹ́gùn kúrò. Tí ìfúnpọ̀ náà bá ń bá a lọ fún ìṣẹ́jú díẹ̀ tàbí tí ó bá di ìrora àyà líle, ó lè fi hàn pé angina tàbí àrùn ọkàn ń fa ìfúnpọ̀ àyà (tí a mọ̀ sí “ìkọlù ọkàn”). Pe 120 lẹ́sẹ̀kẹsẹ̀ kí o sì lọ sí ilé ìwòsàn tó sún mọ́ ọn jùlọ. Tí ó bá wà, mu àwọn tábìlẹ́ẹ̀tì nitroglycerin tàbí àwọn oògùn ìtura ọkàn tó ń ṣiṣẹ́ kíákíá gẹ́gẹ́ bí ìwọ̀n àkọ́kọ́.

◉ Pípàdánù Ìfẹ́kúfẹ̀ẹ́
Àwọn aláìsàn tí iṣẹ́ ọkàn wọn kò ṣiṣẹ́ dáadáa lè má ní ìfẹ́ oúnjẹ nìkan, wọ́n tún lè ní ìwúwo, ríru, ìgbẹ́ gbuuru, ìgbẹ́ gbuuru, tàbí ìrora ikùn òkè. Àwọn àmì wọ̀nyí sábà máa ń wá láti inú ìdènà oúnjẹ tí àrùn ọkàn apá ọ̀tún ń fà.

◉ Ikọ́
Ikọ́ jẹ́ àmì pàtàkì ti àìlera ọkàn ṣùgbọ́n a sábà máa ń fi ṣe àṣìṣe fún ibà tàbí òtútù. Láìdàbí ikọ́ tí ó níí ṣe pẹ̀lú òtútù, ikọ́ tí ó níí ṣe pẹ̀lú àìlera ọkàn kìí sábà wá láti ọ̀fun. Ó lè fa ìfọ́ funfun, ìfọ́ tí ó nípọn, tàbí àmì ẹ̀jẹ̀ pàápàá. Ikọ́ gbígbẹ sábà máa ń wọ́pọ̀ nígbà tí ọkàn bá ń dákú, ó sì máa ń burú sí i nígbà tí a bá dùbúlẹ̀ tàbí tí a bá dìde.

◉ Ìtújáde ìtọ̀ àti àwọn ẹ̀ka ìsàlẹ̀ tí ó ń wú
Àwọn aláìsàn tí ọkàn wọn kò ṣiṣẹ́ dáadáa sábà máa ń mú ìtọ̀ díẹ̀ jáde láàárín wákàtí mẹ́rìnlélógún, pẹ̀lú ìtọ̀ tó pọ̀ sí i ní alẹ́. Ní àfikún, ìtọ̀ tó ní í ṣe pẹ̀lú ọkàn sábà máa ń bẹ̀rẹ̀ ní àwọn agbègbè tó gbára lé ara wọn bíi kókósẹ̀ àti ọmọ ọwọ́, èyí tó máa ń hàn bí ìtọ̀ tó ń yọ lẹ́nu. Ní ìyàtọ̀ sí èyí, ìtọ̀ kíndìnrín sábà máa ń fara hàn ní ojú. Lóòótọ́, ìwádìí ìtọ̀ fún ìtọ̀ kíndìnrín sábà máa ń jẹ́ déédé, nígbà tí ìtọ̀ kíndìnrín sábà máa ń fi ìpele albumin tó ga hàn.

◉ Ìró ìró tàbí Ìlù ọkàn tí kò péye
Àwọn àmì ìlù ọkàn tó yára, tí kò bá déédé, tàbí tí ó ń lù jẹ́ àmì àìlera ọkàn tó wọ́pọ̀. Àwọn aláìsàn lè nímọ̀lára pé ọkàn wọn ń sáré gidigidi, tí ó sábà máa ń wà pẹ̀lú ìbẹ̀rù. Àwọn àrùn rhythm mìíràn, bíi atrial fibrillation tàbí atrial flutter, lè léwu bákan náà tí a kò bá tọ́jú wọn.

◉ Ìrírí tàbí Ìfọ́jú
Ìrora ọkàn tàbí ìrísí yíyípo jẹ́ ìṣòro tó sábà máa ń wáyé nínú àìlera ọkàn, nígbà míìrán pẹ̀lú ríru tàbí àìsàn ìṣípo. Tí àwọn àmì wọ̀nyí bá wáyé pẹ̀lú ìró ìlù tàbí ìlù ọkàn tí kò péye, wá ìtọ́jú ìṣègùn kíákíá.

◉ Àníyàn tàbí Àìní ìsinmi
Àwọn àmì àrùn bí èémí kíákíá, ìrònú tí ń sáré, òógùn àtẹ́lẹwọ́, àti ìlù ọkàn tí ń yára jẹ́ àmì àìbalẹ̀ ọkàn. Síbẹ̀síbẹ̀, àwọn aláìsàn kan lè ṣi àwọn wọ̀nyí lóye gẹ́gẹ́ bí èyí tí ó ní í ṣe pẹ̀lú wàhálà, kí wọ́n má fojú fo ìṣeéṣe àìlera ọkàn tí ó wà ní ìsàlẹ̀.

Báwo ni a ṣe lè ṣe àyẹ̀wò ìkùnà ọkàn àti láti ṣe àyẹ̀wò bí ó ṣe le tó?

Lọ́wọ́lọ́wọ́, àìsàn ọkàn ni a kà sí àìsàn onígbà pípẹ́, tó ń tẹ̀síwájú, tó ṣòro láti wòsàn ṣùgbọ́n tó ṣeé dènà.Àwọn Ìlànà ti China ti ọdún 2024 fún Ìwádìí àti Ìtọ́jú Àìlera Ọkànṣeduro wiwọn peptide natriuretic (BNP tabiNT-proBNP) awọn ipele lati ṣe ayẹwo awọn olugbe ti o ni eewu giga (Ipinsisọ NYHA ti ipele ikuna ọkan bi o ṣe wa ni isalẹ).

NT-proBNPÓ ní ìdajì ìgbésí ayé gígùn tó tó nǹkan bí ìṣẹ́jú 60 sí 120, ó sì ní ìdúróṣinṣin tó dára nínú in vitro. Ó máa ń yọ́ kúrò nínú ẹ̀jẹ̀ díẹ̀díẹ̀, èyí tó máa ń jẹ́ kí ó kó jọ sí àwọn ibi tó ga jù, èyí tó máa ń bá bí àrùn ọkàn ṣe le tó mu. Jù bẹ́ẹ̀ lọ,NT-proBNPÌdúró, àwọn ìgbòkègbodò ojoojúmọ́, tàbí àwọn ìyípadà ojoojúmọ́ kò ní ipa lórí ìpele náà, èyí tí ó fi hàn pé ó ṣeé ṣe láti tún ara rẹ̀ ṣe. Nítorí náà, NT-proBNPni a kà sí àmì àmì wúrà fún àìlera ọkàn.

Ile-iwosan Xiamen BaysenOhun elo Idanwo NT-proBNP(lilo fluorescence immunochromatography) ngbanilaaye wiwọn iwọn iyaraNT-proBNPipele ninu omi ara eniyan, pilasima, tabi awọn ayẹwo ẹjẹ gbogbo, ti o ṣe iranlọwọ lati ṣe ayẹwo ikuna ọkan. A le gba awọn abajade laarin iṣẹju 15