КЫСКАЧА

Коронавируслар Nidovirales, Coronaviridae һәм Coronavirus төркемнәренә керә. Бу вируслар табигатьтә киң таралган зур класс. Вирус төркеменең 5' очы метилланган капкач структурасына ия, ә 3' очы поли (A) койрыклы, геном озынлыгы 27-32 кб. Бу - иң зур геномлы иң зур РНК вирусы. Коронавируслар өч ыруга бүленә: α, β, γ. α, β - имезүчеләрдә генә патоген, γ - нигездә кошларда инфекцияләргә китерә. CoV шулай ук ​​нигездә бүленеп чыгулар яки аэрозольләр һәм тамчылар аша күчә, һәм аның фекаль-ораль юл аша күчә алуы күрсәтелгән. Коронавируслар кешеләрдә һәм хайваннарда төрле авырулар белән бәйле, кешеләрдә һәм хайваннарда сулыш алу, ашкайнату һәм нерв системалары авыруларына китерә. SARS-CoV-2 β коронавирусына карый, ул тышча белән капланган, һәм кисәкчәләре түгәрәк яки эллиптик, еш кына плеоморф, диаметры 60~140 нм, һәм аның генетик үзенчәлекләре SARSr-CoV һәм MERSr-CoV вирусларыннан сизелерлек аерылып тора. Клиник күренешләр - температура, арыганлык һәм башка системалы симптомнар, коры ютәл, сулыш кысылуы һ.б. белән бергә, алар тиз арада авыр пневмониягә, сулыш җитмәүчәнлегенә, кискен сулыш алу дистресс синдромына, септик шокка, күп орган җитмәүчәнлегенә, кислота-нигез метаболизмының авыр бозылуына һәм хәтта гомер өчен куркыныч тудыруга әйләнергә мөмкин. SARS-CoV-2 тапшыруы, нигездә, сулыш аша тамчылар (төчкерү, ютәлләү һ.б.) һәм контакт аша тапшыру (борын тишеге җыеру, күзләрне сөртү һ.б.) аша ачыкланган. Вирус ультрафиолет яктылыкка һәм җылылыкка сизгер, һәм аны 30 минут дәвамында 56°C температурада яки этил эфиры, 75% этанол, хлорлы дезинфекцияләүче матдә, пероксиацетат кислотасы һәм хлороформ кебек липид эреткечләре белән нәтиҗәле рәвештә инактивлаштырырга мөмкин.